Leestijd 5 min
"Ik herken mezelf gewoon niet meer." Dat hoor ik bijna elke week in mijn spreekkamer. Vrouwen van rond de 40 of 45 die slechter slapen, sneller geïrriteerd zijn en zich moe voelen, terwijl ze niets anders doen dan eerst. De meeste denken dat het stress is, drukte of 'gewoon de leeftijd'. Aan de overgang denken ze niet, want ze menstrueren toch nog?
Toch kan het dat wel zijn. De perimenopauze is de periode vóór je laatste menstruatie, en die begint vaak eerder dan je denkt. Bij veel vrouwen start ze ergens tussen hun 40e en 45e, soms al eerder, en ze kan jaren duren.
Wat gebeurt er in je lichaam?
In de perimenopauze daalt meestal eerst je progesteron. Dat is het hormoon dat voor rust, een goede nachtrust en een stabiele stemming zorgt. Je oestrogeen daalt niet netjes, maar schommelt: de ene maand is het hoog, de andere maand laag. Juist die schommelingen maken de klachten zo verwarrend. Het ene moment voel je je prima, het volgende moment helemaal niet.
10 signalen om op te letten
1. Je cyclus verandert. Je menstruatie komt eerder, later of wordt heftiger. Een cyclus die korter wordt is vaak een van de eerste tekenen.
2. Je slaapt slechter. Je valt wel in slaap, maar wordt rond 3 of 4 uur wakker en ligt dan te malen.
3. Je bent sneller geïrriteerd. Dingen die je vroeger makkelijk liet gaan, raken je nu. Achteraf denk je: waarom reageerde ik zo?
4. Je voelt je onrustig of angstig. Een onbestemd onrustig gevoel, zonder duidelijke aanleiding. Veel vrouwen schrikken hiervan, omdat ze het niet van zichzelf kennen.
5. Je hoofd is 'mistig'. Je zoekt naar woorden, vergeet afspraken of kunt je minder goed concentreren. Dit wordt ook wel brain fog genoemd.
6. Je hebt hartkloppingen. Je voelt je hart ineens bonken of overslaan, vaak 's avonds of 's nachts. Laat dit altijd wel even nakijken door je huisarts.
7. Je gewrichten doen pijn. Stijve handen of pijnlijke schouders in de ochtend, zonder duidelijke oorzaak.
8. Je komt aan rond je buik. Terwijl je niet anders eet of beweegt. Hormonen beïnvloeden hoe je lichaam met bloedsuiker omgaat en waar het vet opslaat.
9. Je hebt meer last van hoofdpijn of migraine. Vooral rond je menstruatie.
10. Je hebt minder energie en minder zin. In sporten, in afspreken, in seks. Het lijkt alsof je tank sneller leeg is.
Opvliegers en nachtzweten staan bewust niet bovenaan. Die komen vaak pas later, of bij sommige vrouwen helemaal niet. Juist daardoor worden de eerdere signalen zo vaak gemist.
Herken je jezelf hierin?
Dan ben je zeker niet de enige. Het is ook geen teken dat je 'je niet goed kunt aanpassen' of dat je het niet aankunt. Je lichaam verandert, en dat mag je serieus nemen.
Een paar dingen die je zelf kunt doen:
- Houd je klachten bij. Noteer een paar maanden hoe je slaapt, hoe je je voelt en wanneer je menstrueert. Zo zie je patronen, en heb je iets concreets om te bespreken.
- Vul een klachtenlijst in. De Greene-schaal is een eenvoudige vragenlijst die je klachten in kaart brengt. Het is een goed startpunt.
- Kijk naar je bloedsuiker. Regelmatig eten, met genoeg eiwit en vezels bij elke maaltijd, helpt om energiedips en onrust te verminderen.
- Bescherm je slaap. Vaste tijden, minder schermen en minder alcohol 's avonds maken vaak al verschil.
Wanneer naar de huisarts?
Ga altijd naar je huisarts bij heel heftig bloedverlies, bloedverlies tussen je menstruaties door, hartkloppingen die aanhouden of klachten waar je je echt zorgen over maakt. Andere oorzaken, zoals je schildklier of bloedarmoede, kunnen vergelijkbare klachten geven en is het goed om uit te sluiten.
Hoe ik je kan helpen
Ik heb ruim 20 jaar in de huisartsenzorg gewerkt. Nu begeleid ik vrouwen die vastlopen in deze fase. Samen brengen we je klachten in kaart, eventueel met een hormoononderzoek via bloedafname, en we kijken wat voeding, leefstijl en ondersteuning voor jou kunnen doen. Dit doe ik altijd in goed overleg met je huisarts of gynaecoloog.
Je hoeft niet door te blijven gaan alsof er niets aan de hand is.
Reactie plaatsen
Reacties